1/11/13

Οι χαμολιοί του τόπου μας

Όταν ήμουν 9 χρονών είδα έναν χαμολιό πάνω στη ροθκιά μας τζι είπα το του  Αθηαινίτη που μας έφερνε ψουμιά στο μπακκάλλικο. Απαναΐα μου λαλεί ένι μπόρω να θωρώ έτσι πράμα, το πιο άσσιημο ζώον! Έπιαεν μια σκούπα που ήβρεν τζιαμέ, έριψεν τον κάτω τζι επίττωσέν τον μπροστά στα έκπληκτα μάθκια μου. Μεγαλώνοντας άκουα διάφορα για τους ακκαννομούττες, όπως ότι άμα σε δακκάσουν έν σε ξαπολούν εκτός τζι αν φκεις πάνω στον φούρνο τζαι αγκανίσεις τρεις φορές! Έτυχε να δω μάγκες να τους βάλλουν τσιάρα μέσα στο στόμα τζαι να ρουφούν μέχρι που εψοφούσαν που ασφυξία. Άρκεψα να τους συμπαθώ που πατρικόν ένστικτο τζαι αντιρατσισμόν πρώτα. Άμα ξέρεις ότι έναν πλάσμαν εν άκακο τζαι δέχεται τόσον πόλεμο για την εμφάνισήν του, οι συνειρμοί εν προφανείς.

Η συμπάθεια όμως έγινεν θαυμασμός όσον εμάθαινα για τα ταλέντα τους.




Σκέφτου ότι η γλώσσα τους που εν ίσια με το σώμαν τους εκτινάσσεται σε κλάσματα δευτερολέπτου για να αιχμαλωτίσουν τη λεία τους, ο νούρος τους έχει μεγάλο μήκος τζαι τα βοηθά να σκαρφαλλώνουν, τα μάθκια τους κινούνται ανεξάρτητα μεταξύ τους για να ελέγχουν 360 μοίρες τζαι το πιο εντυπωσιακό που αλλάσσουν χρώματα ανάλογα με διάθεση τζαι περιβάλλον.

Άρκεψα άτυπην εκστρατείαν έσιει χρόνια.

Πριν λλίες μέρες έπιασα έναν που ήβρα στην αυλή για να πάρω στο σχολείο. Κάμνω το κάθε χρόνο γιατί εν μια ευκαιρία να μιλήσουμε για τούτο το θαυμαστό ζώο τζαι να ευαισθητοποιηθούν τα κοπελλούθκια υπέρ του. Μια χαρά, έφερά τον σπίτι τζαι άφηκα τον στην αποθήκη ώσπου να έβρω ώρα να τον ξαπολύσω κάπου μακρυά που τους κάττους μας. Την ημέρα που ήταν να το κάμω επρόσεξα πως ήταν αδύναμος, επερπάταν κοντά στη γη τζαι πως στην τζοιλιάν του εξεχώριζες αφκά μέσα. 

Η μεγάλη κόρη μου είπε μου επειδή είχε δει ένα ντοκιμαντέρ ότι εν πολλά δύσκολο να έβρουν τόπο να γεννήσουν, εξουθενώνουνται τζαι πολλές φορές πεθανίσκουν στην αποτυχημένη προσπάθεια. Το σκάψιμο που πρέπει να κάμουν εν πολλύ...

Έψαξα στον γούγλην το πώς μπορούσαμε να βοηθήσουμε. Έμαθα ότι άμα του βάλεις ένα κουτί ψηλό με άμμο ελαφρώς βρεγμένη μπορούν να σκάψουν λάκκο τζαι να γεννήσουν τζαι μετά να τον μολώσουν. Έτσι εκάμαμεν. Μέσα σε 20 ώρες έσκαψε 1 λάκκο αλλά εν του άρεσε, έσκαψε δεύτερο άλλες τόσες ώρες τζαι εγέννησέν τα αφκά του.

στο σκάψιμο, εν πολλά τα βάσανα της μάνας...

δεξιά μια αποτυχημένη τρύπα, αριστερά πάνω η μολωμένη...

μόλις αρχίσαμε σκάψιμο, εύρηκα!

οι μικρές εξερευνήτριες!

μα μόνο 22; είπεν η μεγάλη που ήξερεν ότι γεννούν πάνω που 30 συνήθως.

έτοιμο το εκκολαπτήριό μας!

Εσκάψαμεν, εξεθάψαμέν τα εβάλαμεν τα μέσα σε ττάππερ πάνω σε χαλίκι καθαρόν τζαι ολόισια στην ντουλάπα. Τωρά υπομονή 6-9 μήνες, αν εν γονιμοποιημένα θα έχουμε μιτσιούς χαμαιλέοντες για απελευθέρωση. Η μάνα γυρίζει ελεύθερη πλέον στα χωράφκια.


18/10/13

Ο τεχνολογικός πολιτισμός στη ζωή των Κυπρίων (2)

Για το πρώτο μέρος κλικ δαμέ!

Πώς πρωτογνώρισαν οι Κύπριοι τον φωνογράφο

1926

Πρωταγωνισταί της ιστορίας είναι ένας διακεκριμμένος βαθύφωνος ιεροψάλτης της εποχής εκείνης και ο δεκαπεντάχρονος ανεψιός του.
Ανεψιέ! Είπε κάποια μέρα ο θείος προς τον δεκαπεντάχρονο ανεψιό του: Έμαθα ότι ο Καραμπέτ Ιντζιρτζιάν έφερε μηχάνημα που αποτυπώνει την ανθρώπινη φωνή και σε θέλω να μου κρατάς ίσο για να ηχογραφήσω το "Υμνήσωμεν πάντες θεοπρεπώς".
- Ευχαρίστως θείε μου!
Κι ο θείος πρόσθεσε βήχοντας:
- Ελπίζω μέχρι την προσεχή Κυριακή να μου περάσει και ο βήχας. Αλλά αυτός μάλλον είναι από το τσιγάρο.
-  Μα καπνίζεις πολύ θείε μου;
- Ναι! Καπνίζω πολύ. Καπνίζω τρία πακκέττα την ημέρα! Κι αυτό ξέρεις γιατί τι κάνω; Γιατί το τσιγάρο μου προκαλεί βήχα και μ΄αυτό τον τρόπο απαλλάττομαι από τα φλέγματα.
Κι έφτασε η Κυριακή.
Κι ο θείος κι ανεψιός μετά την λειτουργία στις 11 η ώρα βρίσκονταν στο κατάστημα του Καραμπέτ Ιντζιρτζιάν για ηχογράφηση.
Ο Καραμπέτ Ιντζιρτζιάν τους πληροφόρησε ότι ο δίσκος διαρκεί 1  1/2 λεπτό.
- Κάνετε μια πρόβα τους είπε κι αρχίζουμε.
Κι ο θείος αφού έβηξε έντονα και καθάρισε τη φωνή του, άρχισε τη δοκιμή: "Υμνήσωμεν πάντες θεοπρεπώς άσμασιν ενθέοις..." και με τον ανεψιό του να του κρατά το ίσο.
Η πρόβα τέλεψε και τώρα έφτασε η στιγμή της ηχογραφήσεως, που θα στοίχιζε δύο σελίνια.
- Θα πω ένα δύο τρία και θ΄αρχίζουμε είπε ο θείος.
Κι η ηχογράφηση άρχισε.
Αλλά μόλις εψάλη η πρώτη φράση Υμνήσωμεν πάντες θεοπρεπώς άσμασιν ενθέοις...", ο θείος άρχισε να βήχη και να βήχη και το βήξιμό του κράτησε μέχρις ότου τέλεψε και το 1  1/2 λεπτό της ηχογραφήσεως.
Ο Καραμπέτ είπε τότε να το επαναλάβουν κι ήταν μάλιστα διατεθειμένος να τους προσφέρει την νέα ηχογράφηση στη μισή τιμή, ένα σελίνι μόνο.
Ο θείος όμως είπε στον ανεψιό του:
- Πάμε καλύτερα να φύγουμε κι ερχόμαστε για νέα ηχογράφηση την ερχόμενη Κυριακή που θα μου περάσει και ο βήχας.
Κι έτσι έγινε. Πήραν τον δίσκο κι έφυγαν.
Σκέφτηκαν όμως καθ΄οδόν ότι θάταν καλά να τον ακούσουν για να δουν τέλος πάντως την ποιότητα της ηχογραφήσεως παρά το τι ηχογραφήθηκε, αφού τον πλήρωσαν κι όλας.
Και περνώντας από το καφενείο του Μεχμέτ της Πλατείας Ασμάλτη, που είχε γραμμόφωνο πήγαν εκεί για να τον ακούσουν.
Ο Μεχμέτ κούρδισε το γραμμόφωνο και τώβαλε μάλιστα και στην διαπασών, κι ο δίσκος άρχισε με την πρώτη φράση "Υμνήσωμεν πάντες θεοπρεπώς άσμασιν ενθέοις...", ότε ακριβώς εδώ ηκολούθησε βήχας, βήχας, βήχας και τι βήχας; Ξεθεοτικός!, πράγμα που έκανε μερικούς από τους θαμώνες του καφενείου να πλησιάσουν προς το γραμμόφωνο.
Μόλις ο δίσκος τέλειωσε ο Μεχμέτ χωρίς να κάνει κανένα σχόλιο, ξανακούρδισε το γραμμόφωνο κι έβαλε τον δίσκο από την αρχή, κι όταν ο δίσκος τέλεψε, κι ο θείος κι ο ανεψιός το πήραν και ξεκίνησαν θλιβεροί για να φύγουν, ο Μεχμέτ τους είπε:
- Δεν μου τον πουλάτε;
- Κάτι είπατε κ. Μεχμέτ, είπε ο ανεψιός.
- Μου τον πουλάτε λέγω;
- Βεβαίως ήταν η απάντηση του ανεψιού. Τον θέλετε πραγματικά τόσο πολύ;
- Και βέβαια! Πόσα θέλετε;
- Ε...Μας κόστισε πέντε σελίνια, πάρτε τον τρία.
Κι ο δίσκος με τον βήχα πουλήθηκε στον Μεχμέτ με κέρδος ένα σελίνι.
Φεύγοντας ο θείος ρώτησε καθ' οδόν τον ανεψιό.
- Δε μου λες; Μα τι θα κάνει αυτόν τον δίσκο με τον βήχα ο Μεχμέτ αφού από το τροπάριο μια φράση ηχογραφήθηκε. Και πάλι τι θα κάνει έστω κι αυτή τη φράση, αφού αυτός είναι Οθωμανός;
- Μα κι εγώ απορώ θείε μου, λέγει ο ανεψιός. Περίμενε μια στιγμή εδώ στη γωνία να πάνω πίσω να τον ρωτήσω.
- Δεν μου λες κ. Μεχμέτ, τι θα κάνεις τον δίσκο; Γιατί σου άρεσε τόσο πολύ και τον αγόρασες;
- Να σου πω λέγει ο Μεχμέτ. Έχω κι έναν άλλο δίσκο που έχει από την αρχή ίσαμε το τέλος "γέλοια"! Τώρα θάχω και "βήχα". Και να δης απόψε με τον βήχα πόσο χάζι θα κάνουν οι πελάτες...
- Κι ο ανεψιός αφού έμαθε τον λόγο που ο Μεχμέτ αγόρασε τον δίσκο, γύρισε στον θείο του που τον περίμενε στην γωνία.
- Λοιπόν τι σούπε ο Μεχμέτ. Γιατί αγόρασε τον δίσκο;
- Γιατί θείε μου έστω κι εκείνη η μικρή φράση "Υμνήσωμεν πάντες θεοπρεπώς άσμασιν ενθέοις..." τον ενθουσίασε!
Κι ο θείος είπε:
- Καλά είπαν πως η Βυζαντινή μουσική κι ο Τούρκικος αμανές έχουν πολλά τα κοινά.
Και πρόσθεσε:
- Ώστε την προσεχή Κυριακή, θεού βοηθούντος, που θάμαι και καλά, θα του ηχογραφήσω όλο το τροπάριο και αφού για μια φράση μας έδωσε τρία σελίνια, ασφαλώς για όλο το τροπάριο θα μας δώση μια λίρα!
- Το μυαλό μας και μια λίρα!
- Τι είπες ανεψιέ;
- Λέω ότι ασφαλώς θα μας δώση τη λίρα.